1 maart 2015

Andrea Bajani - Het leven is niet alfabetisch



Het fijnste van volwassen zijn vind je de ochtenden. Nooit meer een kwartier na de wekker wakker schrikken, nooit meer half af huiswerk Frans, nooit meer nog even werkwoorden stampen bij de halte. Nooit meer leraren die in je dromen dreigend met een klassenboek zwaaien.

**

Tussen mij en Andrea Bajani zal het nooit meer goed komen, vrees ik. Zijn debuut Wie houdt dan stand? was me al niet echt goed bevallen. Ik deed toch nog eens een poging met Het leven is niet alfabetisch, vooral omdat het gerespecteerde vertalersduo Yond Boeke en Patty Krone een grote inbreng had. Bajani's verhalenbundel, die het leven in alfabetische volgorde tracht te vatten, liet zich namelijk niet zomaar vertalen. Het Nederlands telt enkele letters meer, en het startverhaal Amore moest plots verhuizen naar de L van Liefde. Het eerste probleem werd opgelost met enkele extra verhalen. Het tweede werd niet opgelost, zo blijkt uit Bajani's toelichting: de chaos is teruggekeerd in het leven dat hij zo meticuleus had geordend.

Ik weet niet waar mijn tegenzin voor Bajani vandaan komt. Misschien is het de iets te sentimentele beeldtaal. Op een bepaald moment heeft een vrouw haar hart in een treincoupé laten liggen. 'Daar zat je dan met dat kokendhete ding op schoot - het lag niet stil, het pulseerde op je dijen'. Misschien is het omdat ik me in weinig van de scènes kan vinden. Ik bedroog mijn partner niet, ik heb geen ongeneeslijke ziekte, ik bracht nooit een kind ter wereld (Bajani zelf trouwens ook niet, dus dat mag geen excuus zijn). Of misschien ligt het aan het feit dat alle verhalen in de je-vorm worden verteld. 'Op dat moment nam je een aanloop en ademde je uit met alle kracht die je in je had, je ogen halfdicht, het zweet dat in druppels van je voorhoofd liep, je benen in een spagaat. Je man, die het begreep, keek vol liefde naar je.' Dat zijn heel veel je's in twee zinnen.

Maar de hoofdreden is wellicht dat ik Bajani gewoon niet snap. Er zit een kronkel in zijn hersenen die ik niet kan volgen. 'Je zag dat hij zijn handen in zijn zakken stak en er alle dingen uit verwijderde die niet voor hem bestemd waren. En er wellicht eentje achterhield.' Ik zou de hele nacht kunnen liggen piekeren over wat dat eentje nou precies is, maar ik denk dat ik het beter achter me laat.

Het leven is niet alfabetisch van Andrea Bajani - oorspronkelijke titel La vita non è in ordine alfabetico - verscheen bij Athenaeum-Polak & Van Gennep in 2015, vertaald uit het Italiaans door Yond Boeke en Patty Krone.
112 blz, isbn 9789025304744

Geen opmerkingen: